* Cuộc thi năm 2010 mang chủ đề "Huyền thoại Sông Hàn".
1. Truyền thuyết về sông Hàn:
Theo truyền thuyết… Thuở xa xưa, từ biển Đông, Rồng vàng đã chọn mảnh đất sơn thủy hữu tình phía nam đèo Hải Vân làm nơi khai hoa nở nhụy. Quả trứng của Rồng vàng nở ra một nàng Tiên dung nhan tuyệt trần, những mảnh vỡ đó tạo ra năm ngọn núi Ngũ Hành Sơn và dòng sông Hàn hôm nay có thể chính là vết tích Rồng vàng lưu lại trong cơn đau chuyển dạ ấy.
2. Lịch sử sông Hàn:
Sông Hàn nằm trong hệ thống lưu vực Sông Thu Bồn, bắt nguồn từ núi Ngọc Linh cao 2,598m thuộc huyện Nam Trà My tỉnh Quảng Nam và đổ ra biển tại cửa Đại, thành phố Hội An. Khi chảy qua ranh giới Đà Nẵng, dòng sông nhập lưu với sông Túy Loan dẫn nước vào sông Hàn và đổ ra cửa biển Đà Nẵng.Đoạn sông chảy ngang qua vùng đất gắn liền với cửa biển có tên là Cửa Hàn nên dòng sông mang tên Sông Hàn, nơi đây có vụng biển lớn, rộng và sâu có thể chứa được hàng ngàn thuyền ghe, phía ngoài có núi Sơn Trà che khuất. Cửa Hàn xưa kia cũng từng là một trong những căn cứ, tiền đồn thủy quân lớn nhất của chúa Nguyễn. Thời kỳ này những cư dân từ phương Bắc dong buồm vượt biển tiến vào phương Nam đã dừng tại mảnh đất này và chọn Đà Nẵng làm nơi sinh cơ lập nghiệp.
Nằm ở một địa thế khá đặc biệt giữa lòng phố thị nên Sông Hàn là nhân chứng của nhiều sự kiện lịch sử. Vào thế kỷ XVIII, Đà Nẵng bắt đầu khởi sắc và bộc lộ mạnh mẽ tính ưu việt của một hải cảng giàu tiềm năng. Đến đầu thế kỷ XIX, vùng đất này được xem là phên dậu của kinh đô triều Nguyễn, thì vị trí của sông Hàn càng quan trọng, nhiều chuyến đò ngang dọc ngược xuôi đêm ngày vận chuyển hàng hóa và mang theo những câu hò, điệu hát ngân nga trầm bổng. Rồi có thời kỳ dòng sông không còn bình yên mà quặn đau vì chiến tranh và mất mát, chia ly. Song vào ngày 29/3/1975 lịch sử lại sang trang, cũng trên dòng Hàn Giang lại ngân vang tiếng hát mừng giải phóng quê hương Đà Nẵng. Đến nay đã hơn nhiều thế kỷ trôi qua, dòng sông vẫn từng ngày êm trôi, soi bóng bao công trình nguy nga tráng lệ, bao đổi thay rất đỗi tự hào trong lòng người dân xứ Quảng.
3. Tầm quan trọng của sông Hàn đối với Đà Nẵng:
Dòng sông Hàn đóng vai trò hết sức quan trọng đối với Đà Nẵng: Tạo thuận lợi cho giao thông đường thủy, mở rộng cánh cửa giao thương với thế giới bên ngoài, góp phần khơi dậy tiềm năng kinh tế của một vùng đất rộng lớn ở phía đông thành phố, khai thác du lịch đường sông với những di sản văn hóa trải dọc hai bên bờ. Từ Nghĩa trủng Hòa Vang đến Bảo tàng điêu khắc Chăm, rồi Thành Điện Hải trải dài theo tả ngạn và Đền thờ Thoại Ngọc Hầu cùng khá nhiều đình miếu, dọc theo các phường Mân Thái, Thọ Quang bên hữu ngạn. Sông Hàn cũng là lá phổi thiên nhiên, đem lại sự trong lành cho thành phố Đà Nẵng.
Tất cả không chỉ khẳng định vai trò lịch sử và xã hội của dòng sông Hàn trên vùng đất văn hóa từ ngàn xưa hiện còn lưu giữ, mà sông Hàn còn khắc ghi dấu ấn văn hóa của người Đà Nẵng hôm nay gửi lại cho muôn đời con cháu mai sau.
4. Ý nghĩa của sông Hàn đối với Đà Nẵng trong quá khứ và hiện tại:
Trong quá khứ dòng sông Hàn đã chứng kiến biết bao thăng trầm của lịch sử xứ Đàng Trong và nối tiếp là lịch sử hơn bảy trăm năm của xứ Quảng trong cuộc trường chinh Nam tiến của dân tộc, dòng sông cũng là nơi trụ bám quyết liệt, là bàn đạp và trạm trung chuyển lớn để dân tộc dấn bước về phương Nam. Trải qua hơn một thế kỷ với hai cuộc kháng chiến thần kỳ chống ngoại xâm. Dòng sông như một nhân chứng cho lòng thủy chung và niềm tin của người Đà Nẵng vào một ngày mai tươi sáng. Ngày nay, hai con đường ven sông Hàn đã được chỉnh trang thật xinh đẹp với những dãy nhà cao tầng nguy nga tráng lệ. Sông Hàn đã trở thành mũi nhọn của đất nước trong thách thức của đổi mới và phát triển và nói đến sông Hàn không thể không nhắc tới những chiếc cầu đã trở thành biểu tượng của thành phố Đà Nẵng. Những nhịp cầu bắc qua Sông Hàn đã góp phần làm khởi sắc thêm diện mạo hai bên bờ. Nó không chỉ nối liền hai không gian địa lý nằm ở ven sông mà còn nối liền hai trình độ văn minh đô thị. Vẻ đẹp sơn thủy hữu tình của con sông chảy giữa lòng thành phố lại được bộc lộ hoàn thiện, hoàn mỹ nhất trong không gian những cây cầu lộng gió, trên bến dưới thuyền, rộn ràng theo nhịp sống hiện đại.
5. Tình cảm của con người Đà Nẵng dành cho sông Hàn:
Ngay từ thuở xa xưa, cư dân vùng sông nước xứ Quảng đã gắn bó với sông Hàn, họ đã ngân vang tiếng hát, giọng hò để giảm đi mệt nhọc, tăng thêm tinh thần hăng say lao động trên những chuyến đò ngang dọc. Dòng sông chia sẻ với họ bao nỗi niềm buồn vui, bao ngọt bùi của cuộc sống, cho nên họ yêu dòng sông như yêu chính sự sống của mình.
Trong tâm thức người dân Đà Nẵng, sông Hàn luôn có vị trí trân trọng, họ luôn dành cho dòng sông quê hương những tình cảm sâu sắc nhất, dòng sông từ bao đời nay là người bạn đồng hành hòa cùng nhịp sống dựng xây quê hương giàu đẹp
